ĐỪNG ĐỂ SỰ THỜ Ơ TRỞ THÀNH MỘT THỨ “VĂN HÓA” TRONG CƠ QUAN, TỔ CHỨC!

Trách nhiệm không dừng lại ở việc có mặt; tinh thần đồng hành không thể chỉ nằm trên lời nói.

Trong thời đại chuyển đổi số, khi thông tin được truyền tải chỉ bằng một đường dẫn, một bài đăng hay một tin nhắn, chúng ta có thêm những phương thức thuận lợi để kết nối, trao đổi công việc, tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và lan tỏa những giá trị tốt đẹp của địa phương. Thế nhưng, bên cạnh những người luôn tích cực đồng hành, vẫn còn một biểu hiện đáng suy ngẫm: sự thờ ơ trước những thông tin chung, sự im lặng trước những công việc cần sự phối hợp và thái độ đứng ngoài trước những nỗ lực của tập thể.

Một bài viết được đăng tải trên trang thông tin của Đảng ủy phường, một tin tuyên truyền về hoạt động của địa phương, một thông báo triển khai nhiệm vụ trong nhóm Zalo của cơ quan, tổ chức… đôi khi chỉ nhận lại sự im lặng. Không xem, không đọc; có người đã xem nhưng không phản hồi, không tương tác, không chia sẻ; có người trực tiếp liên quan đến nội dung công việc nhưng vẫn không thể hiện bất kỳ dấu hiệu tiếp nhận nào. Đáng nói hơn, tình trạng ấy đôi khi xuất hiện ngay ở những người có chức trách, nhiệm vụ, có liên quan trực tiếp hoặc được giao trách nhiệm tuyên truyền, quán triệt và triển khai nội dung đó.

Cần khẳng định rằng không phải bài viết nào cũng bắt buộc mọi người phải bấm thích, chia sẻ hay bình luận; cũng không thể lấy số lượt tương tác làm thước đo duy nhất để đánh giá phẩm chất, năng lực hoặc trách nhiệm của một con người. Mỗi người có điều kiện công tác, thời gian và cách tiếp nhận thông tin khác nhau. Nhưng nếu sự thờ ơ diễn ra thường xuyên, có hệ thống, kể cả với những thông tin trực tiếp liên quan đến nhiệm vụ của mình, thì đó không còn là chuyện riêng của một thao tác trên điện thoại. Đó là vấn đề về ý thức trách nhiệm, văn hóa phối hợp và thái độ đối với công việc chung.

1. Đằng sau một lượt tương tác là ý thức trách nhiệm đối với tập thể

Hãy thử đặt mình vào vị trí của những người trực tiếp viết tin, biên tập bài, chụp ảnh, tổng hợp thông tin, xây dựng nội dung tuyên truyền, cập nhật hoạt động của Đảng ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể. Để có một bài viết chỉ vài trăm chữ, một bộ ảnh chỉ vài tấm, có khi họ đã phải dành hàng giờ thu thập thông tin, xác minh số liệu, lựa chọn hình ảnh, chỉnh sửa nội dung và hoàn thiện sản phẩm. Để truyền tải một nhiệm vụ qua nhóm công tác, người gửi cũng phải dành thời gian tổng hợp, soạn thảo, chuyển tiếp và theo dõi việc triển khai.

Đằng sau mỗi sản phẩm ấy là công sức, trách nhiệm và mong muốn đóng góp cho cơ quan, tổ chức, địa phương.

Thế nhưng, khi thông tin được gửi đi mà người có trách nhiệm không đọc, người có liên quan không phản hồi, người có khả năng lan tỏa lại đứng ngoài, thì người thực hiện công việc khó tránh khỏi cảm giác đơn độc. Điều đáng tiếc không chỉ là sự hụt hẫng của người viết, người đăng hay người triển khai, mà còn là nguy cơ khiến những nỗ lực tích cực dần mất đi động lực.

Một lời động viên, một lượt chia sẻ đúng lúc, một bình luận có trách nhiệm hay đơn giản là phản hồi “đã nhận, sẽ triển khai” đôi khi chỉ mất vài giây, nhưng lại thể hiện sự tôn trọng, tinh thần đồng hành và ý thức phối hợp.

Tất nhiên, người làm công tác tuyên truyền không nên chỉ làm việc vì những lượt thích, lời khen hay sự ghi nhận. Cống hiến cho tập thể trước hết phải xuất phát từ trách nhiệm và niềm tin vào giá trị của công việc. Nhưng cũng không thể vì thế mà xem nhẹ sự động viên, phối hợp của đồng chí, đồng nghiệp. Một tập thể mạnh không phải là nơi chỉ có một vài người miệt mài làm việc, còn những người khác mặc nhiên đứng ngoài; mà là nơi mỗi thành viên đều có ý thức đóng góp, dù ở những vị trí và bằng những cách thức khác nhau.

Đừng để người nhiệt tình cảm thấy mình đang cố gắng một mình, trong khi những người có thể cùng góp sức lại chọn sự im lặng làm cách ứng xử thường xuyên.

2. Thờ ơ với thông tin chung – biểu hiện nhỏ, hệ quả không nhỏ

Có người cho rằng: “Không thích thì thôi, không chia sẻ cũng chẳng ảnh hưởng đến ai”. Suy nghĩ ấy có thể đúng đối với một nội dung cá nhân không liên quan đến công việc. Nhưng đối với thông tin chính thống của cơ quan, tổ chức, địa phương, nhất là thông tin phục vụ nhiệm vụ được giao, cách nghĩ ấy cần được nhìn nhận nghiêm túc hơn.

Trước hết, thờ ơ với thông tin là tự làm giảm khả năng nắm bắt chủ trương, nhiệm vụ và những vấn đề đang diễn ra trong chính môi trường công tác của mình. Một cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên không thể thực hiện tốt trách nhiệm nếu thiếu sự chủ động tiếp nhận thông tin có liên quan. Không đọc thông báo, không theo dõi nội dung triển khai, không phản hồi khi cần xác nhận có thể dẫn đến chậm trễ, bỏ sót nhiệm vụ, phối hợp thiếu đồng bộ và ảnh hưởng đến tiến độ công việc chung.

Thứ hai, thờ ơ với việc lan tỏa thông tin tích cực là bỏ lỡ một cơ hội đóng góp cho hình ảnh của cơ quan, tổ chức và địa phương. Trong môi trường số, mỗi người không chỉ là người tiếp nhận thông tin mà còn có thể trở thành một mắt xích lan tỏa thông tin. Một tin bài chính xác về hoạt động của địa phương, một mô hình hay, một tấm gương tốt, một việc làm ý nghĩa nếu được chia sẻ đúng cách sẽ có cơ hội tiếp cận nhiều người hơn, góp phần củng cố niềm tin, khơi dậy tinh thần thi đua và tạo dựng hình ảnh đẹp trong cộng đồng.

Ngược lại, khi những người gần gũi nhất với hoạt động của cơ quan còn thờ ơ, thì việc đưa thông tin tốt đến với đông đảo cán bộ, đảng viên và Nhân dân sẽ gặp nhiều hạn chế. Chúng ta không thể mong muốn thông tin tích cực lan tỏa rộng rãi nếu chính những người có điều kiện và trách nhiệm lan tỏa lại không quan tâm đến nó.

Thứ ba, sự im lặng kéo dài làm suy giảm văn hóa phối hợp. Trong một nhóm công tác, người gửi thông tin không phải lúc nào cũng cần mọi thành viên bày tỏ ý kiến, nhưng cần biết thông tin đã đến đúng người, đúng bộ phận và được tiếp nhận hay chưa. Khi không có phản hồi, không có xác nhận, không có trao đổi, người triển khai khó đánh giá tình hình, khó đôn đốc và khó xác định trách nhiệm. Nhóm Zalo khi ấy có thể vẫn đông thành viên, tin nhắn vẫn liên tục xuất hiện, nhưng hiệu quả phối hợp thực chất lại không tương xứng.

Một tổ chức không thể vận hành hiệu quả chỉ bằng số lượng thành viên trong nhóm; điều quan trọng là mức độ chủ động, trách nhiệm và khả năng phối hợp của từng thành viên.

Có mặt trong nhóm không đồng nghĩa với đã tiếp nhận thông tin. Có tên trong danh sách cán bộ, đảng viên không đồng nghĩa với đã thực sự đồng hành cùng nhiệm vụ chung.

3. Điều đáng phê phán không phải là thiếu một nút “like”, mà là thiếu tinh thần đồng hành

Chúng ta cần phân biệt rõ giữa quyền tự do lựa chọn cách tương tác và trách nhiệm đối với công việc chung.

Không ai nên bị buộc phải thích mọi bài viết, bình luận theo khuôn mẫu hay chia sẻ một nội dung khi chưa kiểm chứng. Tương tác trên mạng xã hội phải xuất phát từ sự tự nguyện, nhận thức đúng đắn và nội dung phù hợp. Không nên chạy theo thành tích bằng những lượt thích hình thức, những bình luận sao chép hay những lượt chia sẻ chỉ để đối phó.

Tuy nhiên, tự nguyện không có nghĩa là vô trách nhiệm; không bắt buộc phải bấm thích không có nghĩa là có thể bỏ mặc thông tin liên quan đến nhiệm vụ của mình.

Nếu một cán bộ được giao nhiệm vụ tuyên truyền nhưng không theo dõi nội dung tuyên truyền; một bộ phận có trách nhiệm triển khai văn bản nhưng không đọc thông báo; một đảng viên có điều kiện lan tỏa những thông tin chính thống nhưng luôn thờ ơ với hoạt động của tổ chức mình, thì vấn đề không còn nằm ở việc người đó có bấm một nút trên màn hình hay không. Vấn đề nằm ở chỗ họ đã thực hiện đầy đủ trách nhiệm của mình hay chưa.

Cũng cần thẳng thắn nhìn nhận một biểu hiện khác: có người rất nhanh chóng tương tác với những nội dung giải trí, những câu chuyện cá nhân hoặc những thông tin bên ngoài, nhưng lại ít quan tâm đến hoạt động của cơ quan, tổ chức, địa phương nơi mình công tác, sinh sống và cống hiến. Đây không phải là căn cứ để kết luận về phẩm chất của bất kỳ cá nhân nào, nhưng nếu trở thành một thói quen phổ biến thì đáng để mỗi người tự soi lại mình.

Chúng ta có thể dành thời gian cho nhiều điều trong cuộc sống, nhưng liệu đã dành đủ sự quan tâm cho những việc đang diễn ra ngay trong tập thể mà mình là một thành viên?

Chúng ta có thể mong muốn cơ quan mình đoàn kết, địa phương mình phát triển, hình ảnh của mình và đồng nghiệp được xã hội ghi nhận; nhưng nếu không quan tâm đến những nỗ lực đang diễn ra mỗi ngày, không góp phần lan tỏa những điều tốt đẹp, thì mong muốn ấy liệu đã đi cùng hành động tương xứng?

Đừng đợi đến khi cơ quan được biểu dương mới tự hào. Đừng chỉ chia sẻ niềm vui khi tập thể đạt thành tích mà thờ ơ với những công sức âm thầm tạo nên thành tích ấy. Đừng chỉ mong muốn địa phương có hình ảnh đẹp mà không quan tâm đến những câu chuyện đẹp đang được chính địa phương mình tạo dựng.

Tự hào về cơ quan, tổ chức, địa phương không chỉ là một cảm xúc để nói ra, mà còn phải được thể hiện bằng sự quan tâm, tinh thần trách nhiệm và những hành động thiết thực mỗi ngày.

4. Mỗi cán bộ, đảng viên cần xây dựng văn hóa ứng xử có trách nhiệm trên không gian mạng

Văn hóa công sở ngày nay không chỉ thể hiện trong hội nghị, cuộc họp, văn bản hay những lần tiếp xúc trực tiếp. Nó còn thể hiện qua cách chúng ta sử dụng thư điện tử, nhóm Zalo, trang thông tin điện tử và các nền tảng mạng xã hội phục vụ công việc.

Một người có văn hóa số không đơn thuần là người biết sử dụng công nghệ thành thạo, mà còn là người biết tiếp nhận thông tin có trách nhiệm, phản hồi đúng lúc, ứng xử văn minh, tôn trọng công sức của người khác và sử dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả công việc.

Đối với mỗi cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên, văn hóa ấy cần được thể hiện bằng những việc làm rất cụ thể:

Một là, chủ động đọc và nắm bắt thông tin liên quan đến nhiệm vụ. Khi cơ quan, tổ chức triển khai văn bản, thông báo hoặc giao việc qua các kênh công tác, mỗi người cần có trách nhiệm theo dõi, tiếp nhận và xử lý trong phạm vi nhiệm vụ được giao. Nếu chưa rõ nội dung, cần chủ động hỏi lại; nếu chưa thể thực hiện, cần phản hồi để thống nhất phương án.

Hai là, phản hồi rõ ràng, đúng lúc, đúng yêu cầu. Không phải thông báo nào cũng cần trả lời dài dòng. Đôi khi, một xác nhận ngắn gọn, một ý kiến góp ý đúng trọng tâm hoặc một báo cáo tiến độ là đủ để bảo đảm công việc được thông suốt. Điều quan trọng không phải là phản hồi cho có, mà là giúp người gửi biết thông tin đã được tiếp nhận và công việc đang được xử lý như thế nào. Với những nội dung yêu cầu xác nhận hoặc báo cáo, sự im lặng không thể thay thế một câu trả lời có trách nhiệm.

Ba là, tích cực lan tỏa thông tin chính thống, tích cực và có giá trị. Khi bắt gặp tin bài về hoạt động của Đảng ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, những mô hình hay, những tấm gương tốt, những kết quả đáng tự hào của địa phương, mỗi người hãy dành thời gian tìm hiểu và chủ động chia sẻ khi thấy phù hợp. Một lượt chia sẻ có chọn lọc có thể giúp thông tin đến với đồng nghiệp, người thân và cộng đồng rộng hơn. Một bình luận chân thành, có nội dung có thể tạo thêm động lực cho những người đang nỗ lực vì công việc chung.

Bốn là, tương tác bằng sự chân thành, không hình thức, không đối phó. Không cổ súy việc bấm thích hàng loạt chỉ để hoàn thành chỉ tiêu, càng không nên biến mạng xã hội thành nơi đo đếm lòng nhiệt tình của mỗi người bằng số lượng biểu tượng cảm xúc. Điều cần xây dựng là sự quan tâm thực chất, sự chủ động có ý thức và hành động phù hợp với trách nhiệm của từng vị trí công tác.

Năm là, giữ gìn kỷ luật thông tin và chuẩn mực ứng xử trên không gian mạng. Chỉ chia sẻ những nội dung có nguồn gốc rõ ràng, chính xác, được phép công khai; không phát tán thông tin chưa kiểm chứng, không tiết lộ tài liệu nội bộ hoặc thông tin thuộc phạm vi bảo mật. Tích cực lan tỏa thông tin tốt phải luôn đi đôi với tỉnh táo, trách nhiệm và tuân thủ quy định.

Một môi trường số lành mạnh không được tạo nên bởi những dòng thông báo liên tục, mà bởi những con người biết lắng nghe, biết phản hồi và biết hành động.

5. Đừng để người làm việc tích cực phải đơn độc; hãy biến sự quan tâm thành sức mạnh tập thể

Mỗi tin bài được đăng tải, mỗi thông báo được gửi đi, mỗi nội dung được triển khai đều có thể là một cơ hội để tập thể thể hiện tinh thần đoàn kết và trách nhiệm.

Người viết tin cần có trách nhiệm với tính chính xác, chất lượng và sức hấp dẫn của nội dung. Người quản trị trang cần không ngừng đổi mới cách thể hiện, lựa chọn chủ đề thiết thực, gần gũi, dễ hiểu, dễ nhớ. Người gửi thông tin công việc cần truyền đạt rõ ràng, đúng đối tượng, đúng thời hạn, tránh gửi tràn lan hoặc gây quá tải. Người tiếp nhận cũng cần chủ động theo dõi, phản hồi và phối hợp. Lãnh đạo các cơ quan, đơn vị cần làm gương trong sử dụng các kênh thông tin công tác, đồng thời tạo điều kiện để việc tuyên truyền và phối hợp trên môi trường số thực sự hiệu quả.

Trách nhiệm là hai chiều, nhưng không vì thế mà mỗi người có thể viện dẫn những hạn chế của người khác để biện minh cho sự thờ ơ của mình.

Nếu nội dung chưa hấp dẫn, hãy góp ý để nội dung tốt hơn. Nếu cách truyền tải chưa phù hợp, hãy đề xuất phương thức hiệu quả hơn. Nếu thông tin chưa rõ, hãy hỏi để làm rõ. Nếu công việc cần phối hợp, hãy chủ động phối hợp. Đừng chọn im lặng khi một lời góp ý có thể giúp công việc tiến bộ; đừng chọn đứng ngoài khi một hành động nhỏ có thể giúp tập thể mạnh hơn.

Đối với những người đang miệt mài làm công tác tuyên truyền, quản trị trang thông tin và triển khai nhiệm vụ, cũng cần giữ vững niềm tin vào giá trị công việc mình đang làm. Có thể hôm nay một bài viết chưa nhận được nhiều lượt tương tác, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc bài viết không có giá trị. Có thể một thông tin chưa được lan tỏa rộng rãi, nhưng những nội dung được chuẩn bị công phu, chính xác và thiết thực vẫn góp phần lưu giữ kết quả hoạt động, phản ánh nỗ lực của tập thể và cung cấp nguồn thông tin chính thống cho cán bộ, đảng viên và Nhân dân.

Đừng để sự im lặng của một số người làm giảm đi nhiệt huyết của những người đang cống hiến. Đừng lấy sự thờ ơ làm lý do để chính mình trở nên thờ ơ. Hãy tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng, kiên trì với những giá trị đúng đắn và tạo ra những sản phẩm thông tin ngày càng thiết thực.

Đồng thời, mỗi người cũng cần hiểu rằng: sự ghi nhận không phải lúc nào cũng thể hiện bằng những lời khen trực tiếp. Nhưng khi có thể động viên, hãy động viên; khi có thể phối hợp, hãy phối hợp; khi có thể lan tỏa điều tốt đẹp, hãy chủ động lan tỏa. Đó là cách thiết thực để những nỗ lực cá nhân được tiếp thêm sức mạnh từ tập thể.

6. Hãy bắt đầu từ những hành động nhỏ, xây dựng một văn hóa lớn

Một cơ quan, tổ chức vững mạnh không chỉ được đánh giá bằng số lượng cán bộ, đảng viên, bằng hệ thống văn bản hay những khẩu hiệu đoàn kết, mà còn được thể hiện qua cách mỗi thành viên ứng xử với công việc chung.

Một địa phương phát triển không chỉ nhờ những chủ trương đúng đắn, những công trình được xây dựng hay những kết quả được tổng kết, mà còn nhờ sự đồng lòng, trách nhiệm và tinh thần cống hiến của những con người đang ngày ngày góp sức.

Vì vậy, đã đến lúc mỗi chúng ta cần nghiêm túc nhìn lại thói quen sử dụng các trang thông tin và nhóm công tác trên môi trường số. Hãy tự hỏi mình: Tôi đã thực sự quan tâm đến hoạt động của cơ quan, tổ chức, địa phương chưa? Tôi đã chủ động tiếp nhận những thông tin liên quan đến nhiệm vụ chưa? Tôi đã phản hồi đầy đủ những nội dung cần phản hồi chưa? Tôi đã góp phần lan tỏa những điều tốt đẹp mà tập thể đang nỗ lực xây dựng chưa?

Những câu hỏi ấy không nhằm phán xét ai, mà để mỗi người tự soi lại trách nhiệm của chính mình.

Nếu hôm nay chúng ta đọc kỹ hơn một thông báo, phản hồi kịp thời hơn một nhiệm vụ, chia sẻ thêm một tin bài chính thống có giá trị, động viên một đồng nghiệp đang miệt mài làm việc, thì ngày mai môi trường công tác của chúng ta sẽ tốt hơn một chút. Khi những hành động nhỏ ấy được thực hiện bởi nhiều người, sự thay đổi sẽ không còn nhỏ nữa.

Hãy xây dựng văn hóa sử dụng mạng xã hội và các nhóm công tác theo hướng tích cực, văn minh, trách nhiệm; nơi thông tin được tiếp nhận nghiêm túc, công việc được phối hợp chủ động, những nỗ lực được trân trọng và những giá trị tốt đẹp được lan tỏa bằng sự tự giác.

Đặc biệt, đối với cán bộ, đảng viên, sự gương mẫu không chỉ thể hiện ở những việc lớn lao, mà còn bắt đầu từ những việc tưởng như rất nhỏ: đọc một văn bản được giao nghiên cứu, phản hồi một thông tin cần xác nhận, chia sẻ một hoạt động có ý nghĩa, góp ý để một sản phẩm tuyên truyền tốt hơn. Những việc ấy không thay thế việc thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, nhưng góp phần thể hiện thái độ nghiêm túc, tinh thần đồng hành và trách nhiệm đối với tập thể.

Chúng ta không cần một môi trường mà ai cũng bấm thích mọi bài viết. Chúng ta cần một môi trường mà mỗi người biết quan tâm đến công việc chung, biết trân trọng công sức của đồng nghiệp, biết phản hồi khi cần thiết và biết chủ động lan tỏa những giá trị tích cực. Chúng ta không cần những tương tác hình thức để làm đẹp con số. Chúng ta cần sự đồng thuận thực chất, sự phối hợp hiệu quả và tinh thần trách nhiệm được thể hiện bằng hành động.

Bởi suy cho cùng, giá trị của một lượt tương tác không nằm ở biểu tượng xuất hiện trên màn hình, mà nằm ở ý thức và hành động phía sau nó. Và giá trị của một tập thể không chỉ nằm ở những gì tập thể đạt được, mà còn nằm ở cách mỗi thành viên cùng nhau tạo nên những kết quả ấy.

Đừng để sự thờ ơ trở thành thói quen, đừng để im lặng trở thành văn hóa, đừng để những người tích cực phải đơn độc trên hành trình cống hiến.

Hãy quan tâm hơn một chút, chủ động hơn một chút, trách nhiệm hơn một chút. Hãy dành cho công việc chung sự nghiêm túc mà chúng ta vẫn dành cho công việc của riêng mình. Hãy dành cho những nỗ lực của đồng chí, đồng nghiệp sự trân trọng mà chính chúng ta cũng mong muốn nhận được.

Mỗi người góp một hành động tích cực, tập thể sẽ có thêm một nguồn năng lượng. Mỗi người lan tỏa một thông tin tốt, địa phương sẽ có thêm một cơ hội để được biết đến bằng những giá trị tốt đẹp. Mỗi người nâng cao ý thức trách nhiệm, văn hóa cơ quan, tổ chức sẽ được bồi đắp vững chắc hơn.

Tự hào về nơi mình công tác, gắn bó với tổ chức mình là thành viên và có trách nhiệm với địa phương mình đang xây dựng — hãy thể hiện điều đó không chỉ bằng lời nói, mà bằng những hành động thiết thực mỗi ngày, kể cả trên không gian mạng.

Bởi một tập thể đoàn kết không phải là tập thể không có sự khác biệt, mà là tập thể trong đó mỗi người đều ý thức rằng: thành công chung có phần đóng góp của mình, và trách nhiệm chung không phải là việc của riêng ai.

Tác giả: Bụi phấn.